📖 Greek Grammar Reference Ελληνική Γραμματική
01

Род слова Γένος

Род определяется по окончанию и артиклю. Три рода: мужской (ο), женский (η), средний (το).
базово

Определение рода по окончанию

Оконч.РодАртикльПримерПеревод
-οςМοο δρόμοςдорога
-αςМοο άντραςмужчина
-ηςМοο μαθητήςученик
-έαςМοο γραμματέαςсекретарь
Жηη γλώσσαязык
Жηη ζωήжизнь
-σηЖηη ερώτησηвопрос
-οСτοτο βιβλίοкнига
Сτοτο παιδίребёнок
-μαСτοτο όνομαимя

Некоторые слова на -ος — среднего рода (το). Запоминать:

το δάσοςτο λάθοςτο μέροςτο κράτοςτο έθνοςτο πάθος

Примеры

Ο φίλος μου είναι Έλληνας.[o fílos mu íne éllinas]Мой друг — грек.
Η πόλη είναι μεγάλη.[i póli íne megáli]Город большой.
Το σπίτι είναι μικρό.[to spíti íne mikró]Дом маленький.
02

Артикль Άρθρο

Артикль обязателен почти всегда и меняется по роду, числу, падежу. Определённый: ο/η/το. Неопределённый: ένας/μία/ένα.
важно

Определённый артикль

ПадежМ.ед.М.мн.Ж.ед.Ж.мн.С.ед.С.мн.
Имен.οοιηοιτοτα
Род.τουτωντηςτωντουτων
Вин.τοντουςτηντιςτοτα
Зват.артикль не используется

Неопределённый артикль

ПадежМЖС
Имен.έναςμία / μιαένα
Род.ενόςμίας / μιαςενός
Вин.ένανμία / μιαένα
⚠️ Частые ошибки
  • Имена требуют артикля: Ο Γιάννης, Η Μαρία
  • τον/την сохраняется перед κ, π, τ, γκ, μπ, ντ и гласными
Ο Γιάννης διαβάζει ένα βιβλίο.[o yánnis ðiavázi éna vivlío]Яннис читает книгу.
03

Падежи Πτώσεις

В новогреческом 4 падежа: именительный (ονομαστική), родительный (γενική), винительный (αιτιατική) и звательный (κλητική).
базово

Когда какой падеж

ПадежВопросКогдаПример
Имен.кто? что?подлежащееΟ άντρας τρέχει.
Род.чей? кого?принадлежностьΤο βιβλίο του φίλου.
Вин.кого? что?дополнение, после σε/με/γιαΒλέπω τον άντρα.
Зват.обращениеΓιάννη! Ελα εδώ!
важно

Склонение по родам

ПадежЕд.ч.Мн.ч.
Имен.ο δρόμοςοι δρόμοι
Род.του δρόμουτων δρόμων
Вин.τον δρόμοτους δρόμους
Зват.δρόμεδρόμοι
ПадежЕд.ч.Мн.ч.
Имен.ο άντραςοι άντρες
Род.του άντρατων αντρών
Вин.τον άντρατους άντρες
Зват.άντραάντρες
ПадежЕд.ч.Мн.ч.
Имен.ο μαθητήςοι μαθητές
Род.του μαθητήτων μαθητών
Вин.τον μαθητήτους μαθητές
Зват.μαθητήμαθητές
ПадежЕд.ч.Мн.ч.
Имен.η γλώσσαοι γλώσσες
Род.της γλώσσαςτων γλωσσών
Вин.τη γλώσσατις γλώσσες
ПадежЕд.ч.Мн.ч.
Имен.η ζωήοι ζωές
Род.της ζωήςτων ζωών
Вин.τη ζωήτις ζωές
ПадежЕд.ч.Мн.ч.
Имен.το βιβλίοτα βιβλία
Род.του βιβλίουτων βιβλίων
Вин.το βιβλίοτα βιβλία

-ι (το παιδί)

ПадежЕд.ч.Мн.ч.
Имен.το παιδίτα παιδιά
Род.του παιδιούτων παιδιών
Вин.το παιδίτα παιδιά

-μα (το όνομα)

ПадежЕд.ч.Мн.ч.
Имен.το όνοματα ονόματα
Род.του ονόματοςτων ονομάτων
Вин.το όνοματα ονόματα
важно

Склонение по падежам (все рода вместе)

Подлежащее предложения. Артикль: ο / η / το (ед.) → οι / οι / τα (мн.)

Род / типАртикль ед.Слово ед.Артикль мн.Слово мн.
М. -οςοδρόμοςοιδρόμοι
М. -αςοάντραςοιάντρες
М. -ηςομαθητήςοιμαθητές
Ж. -αηγλώσσαοιγλώσσες
Ж. -ηηζωήοιζωές
С. -οτοβιβλίοταβιβλία
С. -ιτοπαιδίταπαιδιά
С. -ματοόνοματαονόματα
Ο άντρας τρέχει.[o ándras tréxi]Мужчина бежит.
Τα παιδιά παίζουν.[ta peðiá pézun]Дети играют.

Принадлежность, после предлогов. Артикль: του / της / του (ед.) → των / των / των (мн.)

Род / типАртикль ед.Слово ед.Артикль мн.Слово мн.
М. -οςτουδρόμουτωνδρόμων
М. -αςτουάντρατωναντρών
М. -ηςτουμαθητήτωνμαθητών
Ж. -ατηςγλώσσαςτωνγλωσσών
Ж. -ητηςζωήςτωνζωών
С. -οτουβιβλίουτωνβιβλίων
С. -ιτουπαιδιούτωνπαιδιών
С. -ματουονόματοςτωνονομάτων
Το βιβλίο του μαθητή.[to vivlío tu maθití]Книга ученика.
Το σπίτι της γυναίκας.[to spíti tis yinékas]Дом женщины.

Прямое дополнение, после предлогов σε, με, για, από. Артикль: τον / την / το (ед.) → τους / τις / τα (мн.)

Род / типАртикль ед.Слово ед.Артикль мн.Слово мн.
М. -οςτονδρόμοτουςδρόμους
М. -αςτονάντρατουςάντρες
М. -ηςτονμαθητήτουςμαθητές
Ж. -ατη(ν)γλώσσατιςγλώσσες
Ж. -ητη(ν)ζωήτιςζωές
С. -οτοβιβλίοταβιβλία
С. -ιτοπαιδίταπαιδιά
С. -ματοόνοματαονόματα
Βλέπω τον άντρα.[vlépo ton ándra]Вижу мужчину.
Πηγαίνω στη δουλειά.[pigéno sti ðuliá]Иду на работу. (σε + τη = στη)
Αγοράζω τα βιβλία.[agorázo ta vivlía]Покупаю книги.

Используется при обращении. Артикль не ставится. Средний род совпадает с именительным.

Род / типЕд.ч.Мн.ч.Что меняется
М. -οςδρόμεδρόμοι-ος →
М. -αςάντραάντρες-ας →
М. -ηςμαθητήμαθητές-ης →
Ж. -αγλώσσαγλώσσεςбез изменений
Ж. -ηζωήζωέςбез изменений
С. -οβιβλίοβιβλία= именительный
С. -ιπαιδίπαιδιά= именительный
С. -μαόνομαονόματα= именительный
Γιάννη, έλα εδώ![yáni, éla eðó!]Яннис, иди сюда!
Κύριε, συγγνώμη![kírie, signómi!]Господин, извините! (κύριος → κύριε)

Примеры

Ο μαθητής διαβάζει. (Имен.)[o maθitís ðiavázi]Ученик читает.
Το βιβλίο του μαθητή. (Род.)[to vivlío tu maθití]Книга ученика.
Βλέπω τον μαθητή. (Вин.)[vlépo ton maθití]Вижу ученика.
04

Число Αριθμός

Мн.ч. образуется заменой окончания. Артикль тоже: ο→οι, η→οι, το→τα.
базово

Основные паттерны

РодЕд.ч.Мн.ч.Пример ед.Пример мн.
М-ος-οιο δρόμοςοι δρόμοι
М-ας-εςο άντραςοι άντρες
М-ης-εςο μαθητήςοι μαθητές
Ж-εςη γλώσσαοι γλώσσες
Ж-εςη ζωήοι ζωές
С-οτο βιβλίοτα βιβλία
С-ιατο παιδίτα παιδιά
С-μα-ματατο όνοματα ονόματα
Ед.ч.Мн.ч.Перевод
το μάτιτα μάτιαглаз/глаза
το αυτίτα αυτιάухо/уши
ο καφέςοι καφέδεςкофе
το φωςτα φώταсвет/огни
το γάλατα γάλαταмолоко
⚠️ Частые ошибки
  • Ударение может сдвигаться: ο μαθητής → οι μαθητές
  • Ср.р. на -μα: основа расширяется на -ματ-
05

Настоящее время Ενεστώτας

Два спряжения: 1-е (оконч. ) и 2-е (оконч. -ώ/-άω с ударением).
базово

Личные окончания

Лицо1-е спр. (-ω)2-е А (-άω)2-е Б (-ώ)
εγώ-άω/-ώ
εσύ-εις-άς-είς
αυτός-ει-άει/-ά-εί
εμείς-ουμε-άμε/-ούμε-ούμε
εσείς-ετε-άτε-είτε
αυτοί-ουν(ε)-άνε/-ούν(ε)-ούν(ε)
важно

Ключевые глаголы

είμαι — быть
εγώείμαι
εσύείσαι
αυτόςείναι
εμείςείμαστε
εσείςείστε
αυτοίείναι
έχω — иметь
εγώέχω
εσύέχεις
αυτόςέχει
εμείςέχουμε
εσείςέχετε
αυτοίέχουν
κάνω — делать
εγώκάνω
εσύκάνεις
αυτόςκάνει
εμείςκάνουμε
εσείςκάνετε
αυτοίκάνουν
πηγαίνω — идти
εγώπηγαίνω
εσύπηγαίνεις
αυτόςπηγαίνει
εμείςπηγαίνουμε
εσείςπηγαίνετε
αυτοίπηγαίνουν
θέλω — хотеть
εγώθέλω
εσύθέλεις
αυτόςθέλει
εμείςθέλουμε
εσείςθέλετε
αυτοίθέλουν
μπορώ — мочь (2-е спр.)
εγώμπορώ
εσύμπορείς
αυτόςμπορεί
εμείςμπορούμε
εσείςμπορείτε
αυτοίμπορούν
αγαπάω — любить (2-е А)
εγώαγαπάω/αγαπώ
εσύαγαπάς
αυτόςαγαπάει/αγαπά
εμείςαγαπάμε
εσείςαγαπάτε
αυτοίαγαπάνε/αγαπούν

Примеры

Εγώ μιλάω ελληνικά.[egó miláo eliniká]Я говорю по-гречески.
Αυτοί πηγαίνουν στη δουλειά.[aftí pigénun sti ðuliá]Они идут на работу.
06

Прошедшее время Παρελθόν

Два прошедших: Аорист (Αόριστος) — однократное/завершённое, и Парататикос (Παρατατικός) — длительное/повторяющееся. Аорист образуется с аугментом ε- и изменённой основой.
важно

Аорист — окончания

ЛицоОкончание
εγώ
εσύ-ες
αυτός
εμείς-αμε
εσείς-ατε
αυτοί-αν(ε)

Аугмент ε- добавляется перед основой, если ударение падает на 3-й слог от конца: έκανα

Ключевые глаголы в аористе

είμαι → ήμουν (был)
εγώήμουν(α)
εσύήσουν(α)
αυτόςήταν(ε)
εμείςήμασταν
εσείςήσασταν
αυτοίήταν(ε)
έχω → είχα (имел)
εγώείχα
εσύείχες
αυτόςείχε
εμείςείχαμε
εσείςείχατε
αυτοίείχαν
κάνω → έκανα (сделал)
εγώέκανα
εσύέκανες
αυτόςέκανε
εμείςκάναμε
εσείςκάνατε
αυτοίέκαναν
πηγαίνω → πήγα (пошёл)
εγώπήγα
εσύπήγες
αυτόςπήγε
εμείςπήγαμε
εσείςπήγατε
αυτοίπήγαν
θέλω → ήθελα (хотел)
εγώήθελα
εσύήθελες
αυτόςήθελε
εμείςθέλαμε
εσείςθέλατε
αυτοίήθελαν
μιλάω → μίλησα (сказал)
εγώμίλησα
εσύμίλησες
αυτόςμίλησε
εμείςμιλήσαμε
εσείςμιλήσατε
αυτοίμίλησαν

Используется для: регулярных действий («Каждый день я ходил...»), длительных состояний, фоновых действий.

Лицоκάνωμιλάω
εγώέκαναμιλούσα
εσύέκανεςμιλούσες
αυτόςέκανεμιλούσε
εμείςκάναμεμιλούσαμε
εσείςκάνατεμιλούσατε
αυτοίέκανανμιλούσαν

Примеры

Χθες πήγα στο σχολείο.[xθes píga sto sxolío]Вчера я пошёл в школу. (аорист)
Κάθε μέρα πήγαινα στο σχολείο.[káθe méra pígena sto sxolío]Каждый день ходил в школу. (парататикос)
⚠️ Частые ошибки
  • Основа аориста часто отличается: γράφω → έγραψα (не *έγραφα)
  • Аугмент ε- только когда ударение на 3-м слоге от конца
07

Будущее время Μέλλοντας

Будущее = частица θα + глагол. Простое: θα + основа аориста (однократно). Длительное: θα + настоящее (повторяющееся).
важно

Формула

ТипФормулаКогдаПример
Простоеθα + осн. аористаоднократноеΘα γράψω
Длительноеθα + настоящееповторяющеесяΘα γράφω

Спряжение — простое будущее

γράφω → θα γράψω
εγώθα γράψω
εσύθα γράψεις
αυτόςθα γράψει
εμείςθα γράψουμε
εσείςθα γράψετε
αυτοίθα γράψουν
πηγαίνω → θα πάω
εγώθα πάω
εσύθα πας
αυτόςθα πάει
εμείςθα πάμε
εσείςθα πάτε
αυτοίθα πάνε
μιλάω → θα μιλήσω
εγώθα μιλήσω
εσύθα μιλήσεις
αυτόςθα μιλήσει
εμείςθα μιλήσουμε
εσείςθα μιλήσετε
αυτοίθα μιλήσουν
НастоящееОсн. аор.Изменение
γράφ-ωγράψ-φ → ψ
ανοίγ-ωανοίξ-γ → ξ
δουλεύ-ωδουλέψ-ευ → εψ
μαθαίν-ωμάθ-αιν → ∅
βλέπ-ωδ-супплетив.
τρώωφα-супплетив.
λέωπ-супплетив.
πίνωπι-ν → ∅

Примеры

Αύριο θα πάω στη θάλασσα.[ávrio θa páo sti θálasa]Завтра пойду на море. (простое)
Θα διαβάζω κάθε μέρα.[θa ðiavázo káθe méra]Буду читать каждый день. (длительное)
08

Прилагательные Επίθετα

Прилагательное согласуется с существительным по роду, числу и падежу. Порядок: артикль + прилагательное + существительное.
базово

Типичные окончания

ТипМ (-ος)Ж (-η/-α)С (-ο)Пример
Тип 1-ος-οκαλός, καλή, καλό
Тип 2-ος-οωραίος, ωραία, ωραίο
Тип 3-ύς-ιάβαρύς, βαριά, βαρύ
Тип 4-ής-ής-έςδιεθνής, διεθνής, διεθνές
важно

Склонение (Тип 1: καλός)

ПадежМ.ед.М.мн.Ж.ед.Ж.мн.С.ед.С.мн.
Имен.καλόςκαλοίκαλήκαλέςκαλόκαλά
Род.καλούκαλώνκαλήςκαλώνκαλούκαλών
Вин.καλόκαλούςκαλήκαλέςκαλόκαλά
Зват.καλέκαλοίκαλήκαλέςκαλόκαλά

Прилагательное + существительное

ПадежМуж.Жен.Ср.
Имен.ο καλός φίλοςη καλή φίλητο καλό παιδί
Род.του καλού φίλουτης καλής φίληςτου καλού παιδιού
Вин.τον καλό φίλοτην καλή φίλητο καλό παιδί

Примеры

Η μεγάλη πόλη έχει πολλά μουσεία.[i megáli póli éxi polá musía]Большой город имеет много музеев.
Θέλω ένα κρύο νερό.[θélo éna krío neró]Хочу холодную воду.
09

Местоимения Αντωνυμίες

Личные местоимения имеют ударные (для акцента) и безударные (повседневные) формы. Безударные используются гораздо чаще.
важно

Личные местоимения

ЛицоИмен.Безуд. род.
(мой)
Безуд. вин.
(меня)
Удар. род.Удар. вин.
яεγώμουμεεμέναεμένα
тыεσύσουσεεσέναεσένα
онαυτόςτουτοναυτούαυτόν
онаαυτήτηςτηναυτήςαυτήν
оноαυτότουτοαυτούαυτό
мыεμείςμαςμαςεμάςεμάς
выεσείςσαςσαςεσάςεσάς
они м.αυτοίτουςτουςαυτώναυτούς
они ж.αυτέςτουςτιςαυτώναυτές
они ср.αυτάτουςτααυτώναυτά
базово

Притяжательные местоимения

Безударная форма род. падежа после существительного:

Рус.Греч.Пример
мойμουτο σπίτι μου
твойσουτο σπίτι σου
егоτουτο σπίτι του
еёτηςτο σπίτι της
нашμαςτο σπίτι μας
вашσαςτο σπίτι σας
ихτουςτο σπίτι τους
базово

Вопросительные слова

Греч.Транскр.ЗначениеПример
ποιος/ποια/ποιοpiósкто/какойΠοιος είναι αυτός;
τιtiчтоΤι κάνεις;
πούгде/кудаΠού μένεις;
πότεpóteкогдаΠότε φεύγεις;
πώςpósкакΠώς σε λένε;
γιατίyatíпочемуΓιατί μαθαίνεις ελληνικά;
πόσο/πόσαpósoсколькоΠόσο κάνει;

Примеры

Μου αρέσει η Ελλάδα.[mu arési i eláða]Мне нравится Греция.
Τον βλέπω κάθε μέρα.[ton vlépo káθe méra]Я вижу его каждый день.
Πώς σε λένε; — Με λένε Μιχάλη.[pós se léne? — me léne mixáli]Как тебя зовут? — Меня зовут Михалис.
10

Полезные конструкции Χρήσιμες Εκφράσεις

Ключевые частицы и конструкции: отрицание (δεν/μην), частицы να, θα, ας, вопросы.
важно

Отрицание

ЧастицаКогдаПримерПеревод
δενфакты, реальностьΔεν μιλάω ελληνικά.Не говорю по-гречески.
δενбудущее с θαΔεν θα πάω.Не пойду.
μηνпосле να, αςΝα μην φύγεις!Не уходи!
μηνповелительноеΜην τρέχεις!Не беги!
базово

Частицы να, ας, θα

ЧастицаФункцияПримерПеревод
να«чтобы», желаниеΘέλω να φύγω.Хочу уйти.
ναмягкий приказΝα προσέχεις!Будь осторожен!
θαбудущееΘα φύγω αύριο.Уеду завтра.
θαусловное (бы)Θα ήθελα ένα καφέ.Я бы хотел кофе.
ας«давай»Ας πάμε!Пойдём!
ας«пусть» (3-е л.)Ας μείνει.Пусть останется.
базово

Вопросительные предложения

Вопрос формируется интонацией или вопросительным словом. Знак вопроса в греческом — ; (точка с запятой).

Μιλάς ελληνικά;[milás eliniká?]Ты говоришь по-гречески?
Πού είναι ο σταθμός;[pú íne o staθmós?]Где станция?
исключение

Неправильные глаголы — сводная таблица

НастоящееЗначениеАорист (εγώ)Будущее (εγώ)
βλέπωвидетьείδαθα δω
λέωговоритьείπαθα πω
τρώωестьέφαγαθα φάω
πίνωпитьήπιαθα πιω
βάζωкластьέβαλαθα βάλω
βρίσκωнаходитьβρήκαθα βρω
παίρνωбратьπήραθα πάρω
φεύγωуходитьέφυγαθα φύγω
μαθαίνωучить(ся)έμαθαθα μάθω
δίνωдаватьέδωσαθα δώσω
ξέρωзнатьήξεραθα ξέρω
μπαίνωвходитьμπήκαθα μπω
βγαίνωвыходитьβγήκαθα βγω
ανεβαίνωподниматьсяανέβηκαθα ανεβώ
κατεβαίνωспускатьсяκατέβηκαθα κατεβώ
⚠️ Частые ошибки
  • δεν vs μην — путают контексты: δεν для фактов, μην после να/ας и в повелительном
  • Знак вопроса ; — не путать с точкой, в греческом · (ано телия) = точка с запятой
  • Неправильные глаголы нужно заучивать — паттерны не всегда предсказуемы